Split payment polega na tym, że płatność za fakturę zostaje technicznie podzielona na dwie części. Kwota netto trafia na zwykły rachunek sprzedawcy, a kwota VAT trafia na specjalny rachunek VAT. Nabywca wykonuje jeden przelew, ale system bankowy rozdziela środki zgodnie z komunikatem przelewu.
Nie każda płatność musi być dokonana w split payment. Obowiązkowy mechanizm podzielonej płatności dotyczy zasadniczo sytuacji, gdy spełnione są łącznie określone warunki.
Po pierwsze, faktura dokumentuje transakcję między podatnikami VAT. Po drugie, wartość brutto faktury przekracza 15 000 zł. Po trzecie, faktura obejmuje towary lub usługi wskazane w załączniku nr 15 do ustawy o VAT.
Załącznik nr 15 obejmuje między innymi wybrane towary i usługi uznawane za bardziej wrażliwe podatkowo. W praktyce mogą to być przykładowo niektóre towary stalowe, paliwa, elektronika, odpady, części samochodowe, węgiel oraz część usług budowlanych.
Jeżeli transakcja spełnia warunki obowiązkowego split payment, sprzedawca powinien oznaczyć fakturę adnotacją „mechanizm podzielonej płatności”. Brak takiej adnotacji nie zawsze zwalnia nabywcę z obowiązku zastosowania MPP. To ważne, ponieważ przedsiębiorca nie powinien opierać się wyłącznie na tym, co sprzedawca wpisał na fakturze.
Dla nabywcy kluczowe jest ustalenie, czy faktura przekracza 15 000 zł brutto i czy dotyczy towarów lub usług z załącznika nr 15. Jeżeli tak, bezpiecznym rozwiązaniem jest zapłata w mechanizmie podzielonej płatności.
Częsty błąd polega na tym, że przedsiębiorca kojarzy split payment wyłącznie z dużymi firmami. Tymczasem obowiązek może dotyczyć także mniejszych przedsiębiorców, jeżeli kupują towary lub usługi objęte załącznikiem nr 15 i faktura przekracza ustawowy próg.
Split payment wpływa również na płynność finansową sprzedawcy. Środki zgromadzone na rachunku VAT nie są zwykłymi pieniędzmi do dowolnego wykorzystania. Można je przeznaczać przede wszystkim na określone zobowiązania publicznoprawne i płatności VAT.
Dla przedsiębiorców oznacza to konieczność lepszego planowania finansów. Firma może mieć pieniądze na rachunku VAT, ale jednocześnie odczuwać brak środków na bieżące wydatki operacyjne.
Nie należy jednak traktować split payment wyłącznie jako utrudnienia. Prawidłowe stosowanie MPP może ograniczać ryzyka podatkowe, zwłaszcza przy współpracy z nowymi kontrahentami albo przy zakupach w branżach szczególnie kontrolowanych przez fiskusa.
Ściąga dla przedsiębiorcy
W firmie warto stworzyć prostą procedurę. Każda faktura powyżej 15 000 zł brutto powinna zostać sprawdzona pod kątem załącznika nr 15 przed wykonaniem przelewu. To mała czynność, która może ochronić przed dużym problemem.
